donderdag 27 september 2018

Onderzeeboten in troebel vaarwater; Een Nederlandse geschiedenis vol schandalen

Nederland speelde een rol in de opbouw van de onderwatervloot van zijn latere vijanden. In hun boek Luctor et Emergo trekken de schrijvers deze conclusie echter niet.

Het zal niet vaak voor komen dat ik een boek lees aan de hand van een inleiding van Hein van Ameijden, directeur van marinewerf Damen Schelde in Vlissingen. Hij schrijft in Luctor et Emergo; De onderzeeboten van de Koninklijke Maatschappij de Schelde 1905-1958: ‘Voor het eerst in veertig jaar bereidt de Koninklijke Marine zich voor op de vervanging van de huidige onderzeeboten van de Walrusklasse. Zeker omdat de onderzeebootbouwers in dit boek allemaal nog bestaan, zij het vaak onder een andere naam, is de verleiding groot om parallellen te trekken tussen de geschiedenis en de huidige tijd als in dit boek beschreven. Maar dat is aan u, beste lezer.’

Luctor et Emergo is een salontafelboek waarvan de titel een dubbele betekenis heeft. Het is allereerst de wapenspreuk van de provincie Zeeland (‘Ik worstel en kom boven’), maar ook de naam van de eerste Nederlandse onderzeeboot. Het boek heeft een harde kaft, is gedrukt op dik glanzend papier, bevat veel en grote foto’s en is fraai vormgegeven en uitgegeven in eigen beheer. Voor de financiering wordt nergens een bedankje of een verantwoording vermeld.

Bij een boek dat qua timing ‘op dit moment in de geschiedenis’ op een gepast moment verschijnt, en waarvan een van de auteurs, Tobias van Gent, kort na verschijning ervan begin deze maand toetrad tot de VVD-fractie, dringt de vraag zich op of hier wederom sprake is van een uitstekende lobby van de Nederlandse marine-industrie.

Pleidooi voor bouw onderzeeboten

Hoe dan ook, historicus Van Gent en coauteur Ron van Maanen lijken erin geslaagd een nieuwe laag te hebben gelegd op de hartstochtelijke pleidooien voor de bouw van nieuwe onderzeeboten in Nederland. De Provinciale Zeeuwse Courant bespreekt het boek bijvoorbeeld onder de kop: ‘Damen Schelde is dé kandidaat om nieuwe onderzeeboten te bouwen’.

De inleiding van Van Ameijden wordt in recensies vaak vermeld. De auteurs stellen zelf dat de Nederlandse vooruitstrevende ontwerpen internationaal worden geroemd. Of nadrukkelijker: ‘De politiek is aan zet, maar in het licht van de rijke geschiedenis van het Nederlandse onderzeebootwapen is het toch amper voor te stellen dat dit in 2025 tot een einde zou komen.’ Het betekent overigens niet dat de schaduwkanten van de bedrijfstak buiten beeld blijven.

Dat alle bedrijven die in het boek worden genoemd nog bestaan, klopt overigens niet. Dat zou de directeur van Damen Schelde toch moeten weten. Van Ameijden heeft vast een bepaald bedrijf in gedachten als hij denkt aan de opvolger van de Rotterdamse Droogdok Maatschappij (RDM), één van die bedrijven die in het boek als onderzeebootbouwer worden genoemd.

De RDM was een van de twee bouwers in Rijnmond (naast Wilton-Fijenoord in Schiedam die ook al voor de oorlog bij onderzeebootbouw betrokken was) en zeker niet de minst belangrijke. De Schelde mag dan de werf zijn waar de eerste onderzeeboot werd gebouwd, de RDM was de bouwer van de laatste vier onderzeeboten die tussen 1990 en 1994 in dienst zijn gesteld. Van de tien naoorlogse onderzeeboten voor de Nederlandse marine bouwde de Rotterdamse werf er acht, Wilton Fijenoord twee en de Damen Schelde geen.

De RDM is onder zijn flamboyante directeur, Joep van den Nieuwenhuyzen, failliet gegaan waarna het bedrijfsterrein werd gekocht door de gemeente Rotterdam. Wat rest is de afwikkeling van de schandalen rond de persoon van Van den Nieuwenhuyzen. Hij past daarmee wel in de roemruchte geschiedenis van deze industrietak.

Hein van Ameijden zelf noemt in zijn inleiding trefwoorden bij zaken die opvallen in de Nederlandse onderzeebootgeschiedenis: kartelafspraken, overlopend sleutelpersoneel en vooral de Duitse mantelorganisaties.

Tabel 1: Onderzeebootbouw in Nederland, na 1945
Aantal
Klasse
In dienst gesteld
Bouwer
2
1960-1961
RDM
2
1965-1966
WF
2
1972
RDM
2
1982-1983
RDM
4
1992-1994
RDM
Bron: wiki (https://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_van_onderzeeboten_bij_de_Koninklijke_Marine)

EBC en Koster

Aan het begin van de 21e eeuw wordt door Damen Schelde, destijds NV Koninklijke Maatschappij De Schelde (KMS) genaamd, contact gelegd met Electric Boat Company (EBC), op dat moment de belangrijkste bouwer van onderzeeboten ter wereld. De Schelde verwierf de rechten om 25 jaar lang EBC-patenten te gebruiken tegen afdracht van de helft van de winst.

In 1906 werd op grond van de Amerikaanse kennis de eerste onderzeeboot, de O 1, ofwel de Luctor et Emergo, in dienst gesteld. De boot was op eigen risico gebouwd en moest vervolgens aan de marine worden verkocht. Luitenant-ter-zee Paul Koster was aanvankelijk toezichthouder van de marine op de bouw, waarna hij de eerste commandant van de O 1 in dienst van De Schelde werd.

Koster weet met veel branie de boot op zijn best te tonen en het Ministerie van Oorlog (thans Defensie) en de politiek ervan te overtuigen dat deze van grote waarde was. Alleen leden van de SDAP, waaronder Troelstra, het lid Geert van der Zwaag van de Vrije Socialist en Dirk de Klerk, lid van de fractie van de Liberale Unie, zouden tegen stemmen. De KMS maakte 120.000 gulden winst met de eerste onderzeeboot waarvan volgens het contract de helft naar EBC gaat.

De kwaliteiten van Koster werden ook door EBC onderkend en hij kreeg van hen een aanbod om de directie te vormen van de onderzeebootwerf in Fiume, gesitueerd in het huidige Oostenrijk. Die werf was een samenwerking tussen EBC en een aantal Britse werven, zoals Vickers. Koster nam zijn boekje met contacten mee en zou ook de beste werklui uit Vlissingen naar Fiume halen.

Koster zou uiteindelijk te boek komen te staan als wapenhandelaar. In 1935 werd dit beeldend beschreven door Menno ter Braak: ‘Uiterlijk is deze zogenoemde ‘koopman des doods’ een zeer conversabele, hoffelijke, reeds wat oudere heer met een grijze snor, die wel een ontgoocheling moet zijn voor een ieder, aan wiens geestesoog de wapenfabrikanten verschijnen als wreedaardige demonen.

Toch had Koster vanwege de wapenverhalen in 1934 zijn voorzitterschap van de Nederlandse marinevereniging Onze Vloot moeten neerleggen en was hij betrokken geraakt bij een bedrijf in Duitsland dat machinegeweren produceerde voor de nationaal socialisten. Branie, capabel en hoffelijk, Koster had het allemaal. Maar dat betekende niet dat zijn politieke en morele kompas goed werkte.

Buitenlandse invloed

De tweede onderzeeboot gebouwd door KMS zou niettemin al snel volgen en de zelfstandige onderzeedienst was in 1912 een feit. De eerste zes boten werden gebouwd door KMS, nummer zeven en een aantal opvolgers door de Schiedamse werf Wilton-Fijenoord. Vanaf 1929 kreeg ook de RDM bouwopdrachten. De kostbare medewerking van EBC zou nog intact blijven tot 1923. Overigens is ook de Electric Boat Company een bedrijf dat nog steeds bestaat. Het maakt inmiddels onderdeel uit van General Dynamics. In september kondigde EBC nog aan om ten koste van 725 miljoen euro de bouwcapaciteiten uit te breiden.

In 1927 verkreeg KMS de bouwopdracht voor de O 12. Het zou de eerste onderzeeër zijn die zonder Amerikaanse of Britse hulp werd gebouwd. Die zelfstandigheid zou overigens maar van korte duur zijn. De invloed van de Duitsers op de Nederlandse onderzeebootbouw nam ‘daarentegen aanmerkelijk toe’, schrijven de auteurs van Luctor et Emergo. Toch zou ook die Duitse betrokkenheid niet weten te voorkomen dat er sprake was van een reeks klachten over de kwaliteit: ze waren niet geliefd, te klein, de diesels trilden overmatig, ze hadden te weinig vermogen en een gebrekkige accommodatie.

‘De door Van der Struijff ontworpen KXII en KXIII bezaten al onmiskenbaar Duitse invloeden’, schrijft Jaap Anten in het proefschrift Navalisme nekt onderzeeboot. Die Duitse invloed lag voor de hand. In het interbellum trekken mantelorganisaties van de Duitse oorlogsindustrie naar het buitenland. Paul Koster zou er tijdens een hoorzitting in het Amerikaanse Congres in detail op ingaan.

Dat Rusland onderdak bood aan de Duitse industrie is algemeen bekend. Rusland bouwde met Duitse technische ondersteuning zo’n 200 kleine onderzeeboten, maar ook kleine marinelanden zoals Nederland, Denemarken, Finland en Zweden konden ‘met clandestiene Duitse hulp relatief geavanceerde onderzeeërs bouwen’, stellen de auteurs.

De Duits-Nederlandse relatie was goed. Nergens waren meer verhulde holdings van de beruchte Duitse wapenfabrikant Krupp te vinden als in Nederland, stelt William Manchester in zijn studie over de Duitse wapengigant. (The arms of Krupp, pp. 352-353) Schrijvers van een boek over het Nederlandse belastingparadijs tekenen op dat Nederland niets ondernam tegen de Duitse praktijken. [1]

Duitse onderzeeboten

samenvatting IvS uit Warships and the world market (zie noot 1)
De Nederlandse onderzeebootbouwcapaciteit maakte dankbaar gebruik van de Duitse bijdragen. Nederland bood onderdak aan het NV Ingenieurskantoor voor de scheepsbouw (IvS). ‘Het was in feite een clandestiene organisatie die het de Duitsers mogelijk maakte om, in strijd met het Verdrag van Versailles, aan de ontwikkeling van onderzeeboten te blijven werken’, stellen Van Gent en Van Maanen.

Het IvS ontwierp in het interbellum onderzeeboten voor Finland, Turkije, Spanje, Sovjet-Unie, Zweden en Roemenië. ‘In de leiding van het IvS zaten kopstukken van de werf, waaronder de technisch directeur. Deze was niemand minder dan de bekendste onderzeebootconstructeur uit de wereldoorlog, Hans Techel. Op de achtergrond bevond zich steeds de Reichsmarine, de opvolger van de Kaiserliche Marine’, aldus Jaap Anten in zijn proefschrift. Het IvS was dan wel opgezet met de goedkeuring van de marineleiding in Berlijn, maar ‘de vestiging moet geen zichtbare connectie met de Duitse Germaniawerf hebben’, schrijft Manchester (Krupp, pp. 354).

Maar toen Duitsland onderzeeboten wilde bouwen, gingen de gecodeerde telexen van het IvS naar Kiel en binnen de kortste keren was de kiel (onderkant) voor twee nieuwe exemplaren gelegd. De eerste boot werd na drie en een halve maand in dienst gesteld waarna on de acht dagen een onderzeeër te water werd gelaten. (Krupp, pp. 379) Met dank aan een tijdelijk onderkomen in Nederland.

De Duitsers waren nadrukkelijk verbonden aan het ontwerpen van de Nederlandse onderzeeboten, zoals bij die van de torpedobuizen. Het kwam goed uit dat de Duitsers in Utrecht ook de M.E.A.F., producent van torpedo-inrichtingen, inlijfden evenals scheepswerf Piet Visser. [2]

Deze Duitse mantelorganisaties worden niet in Luctor et Emergo genoemd. Wel AFAT in Vlissingen – weer met een fraaie foto geïllustreerd – waar jaren ’20 van de vorige eeuw batterijen en accu’s werden geproduceerd. Accu’s zijn van wezenlijk belang voor de aandrijving van de motoren onder water. Het leek hier om een Zweeds bedrijf te gaan, maar in feite zaten de Duitsers er achter. Storm zou het er niet lopen, er werden batterijen voor Turkse onderzeeboten gemaakt. Aangezien de Nederlandse onderzeebootbouw tot de jaren ’30 stil lag, werd er nauwelijks gewerkt.

Na 1933 maakte Hitler niet langer een geheim van zijn militaire opbouw en konden de heimelijke vestigingen in het buitenland overgeheveld worden naar Duitsland, zo ook de AFAT-vestiging. In het gebouw waar het IvS-kantoor zich bevond, zetelde ook de afdeling scheepsbouw van de marine. Ook het door de Nederlanders in 1935 opgerichte scheepsbouwbureau NEVESBU (bestaat nog steeds) kwam in hetzelfde gebouw terecht.

‘De band [met de Duitsers, MB] bleef natuurlijk innig. Een van de werven, Wilton-Feijenoord, had bijvoorbeeld vier belangrijke Duitse ingenieurs dienst waarvan één, Gemberg, aan het hoofd stond van de tekenafdeling van de Nederlandse onderzeeboten!’, schrijft Anten in zijn proefschrift. Het Duits/Nederlandse onderwerp van de onderzeeboten van de Koninklijke Marine zou, aldus een hoorzitting in het Amerikaanse Congres , aan Japan worden geleverd.

Zo speelde Nederland een rol in de opbouw van de onderwatervloot van zijn latere vijanden, zowel thuis als in de Oost. Een conclusie die door de auteurs in hun boek niet wordt getrokken. Het zou de trots op de verworvenheden van de onderzeebootbouw geen goed doen.

Roem maar nauwelijks export

De Nederlandse ontwerpen voor onderzeeboten worden volgens de auteurs internationaal geroemd. Roem is fijn om te vergaren, maar voor de zakenman of machtspoliticus gaat het niet om woorden maar daden. De onderzeeboottak van de Nederlandse marine-industrie zou op de exportmarkt niet erg succesvol zijn gebleken. De Duitse marine steunde het IvS door bij Wilton-Fijenoord twee onderzeeboten te laten bouwen voor Turkije.

Er zouden later nog twee boten aan Polen worden verkocht, de Orzel (De Schelde) en Sep (RDM). De export van de Orzel leidde wel tot een van de mooiere verhalen die het boek rijk is. De Poolse commandant bleek niet tegen zijn taak opgewassen. Hij voer naar Estland en niet, zoals hem was opgedragen, naar Engeland of indien dat onmogelijk was naar Zweden. Zijn onderzeeboot werd op instigatie van de Duitsers in de Baltische staat aan de ketting gelegd waarna de bemanning gevangen werd gezet.

De bemanning wist echter te ontsnappen en vertrok onder het commando van de Eerste Officier naar Engeland. Daarvoor moest de boot wel eerst de Oostzee uit zien te komen waar Duitse en Russische marineschepen naarstig naar hen op zoek waren. De Sovjet-Unie zou de ontsnapping uit Estse handen aanwenden om Russische troepen in het land te stationeren, omdat de Esten blijkbaar niet zelf voor hun veiligheid konden zorgen.

In de naoorlogse periode zouden bij Wilton-Fijenoord nog twee onderzeeboten worden gebouwd voor Taiwan. Het is het magere exportresultaat van een eeuw onderzeebootbouw in Nederland. Dat De Schelde met handen en voeten gebonden was aan buitenlandse werven en dat de Tweede Wereldoorlog roet in het eten gooide, kan als verklaring genoemd worden.

Maar ook na die oorlog zou Nederland het op de exportmarkt niet erg best doen. Volgens de Nederlandse industrie is de overheid ‘terughoudend met exportvergunningen, hetgeen bijvoorbeeld exportkansen onderzeeboten aantast’, zo wordt gesteld in een recent rapport over de marine-industrie in opdracht van diezelfde overheid. Mocht dit al zo zijn, dan is daar weinig mis mee.

Als er thans al parallellen tussen de geschiedenis van De Schelde in het interbellum en de productie van onderzeeboten moeten worden getrokken, dan is het dat voorzichtigheid bij de export van kennis en materiaal van deze schepen geboden is. Overigens, mag je de geringe export – twee onderzeeboten sinds de Tweede Wereldoorlog – wel wijten aan een strenge overheid? Misschien zijn andere spelers op de internationale markt gewoonweg sterker dan de Nederlanders, bijvoorbeeld door een grotere thuismarkt en kennis van zaken.

Oorlogsleed te water

Mijn oma van moederskant verloor al in februari 1940 twee broers door een onderzeebootaanval op de tanker Den Haag waarop zij beiden voeren. De tanker zelf was, hoe ironisch, gebouwd door de firma Krupp in Kiel en haar man werkte tot zijn pensioen als machinebankwerker bij Wilton-Fijenoord.

Mijn opa aan vaders kant zou in 1944 sneuvelen door een torpedo-aanval op de Roode Zee die betrokken was bij het slepen van caissons voor de landing op Normandië (D-day).

Beiden heb ik nooit gekend, maar onderzeeboten en torpedo’s hebben dus wel een enorme invloed gehad op de geschiedenis van mijn familie. Die invloed valt natuurlijk in het niet bij alle schepen en opvarenden die daarbij om het leven kwamen. Want het gaat niet alleen om tonnages van getroffen schepen, en daarmee het berokkenen van schade aan de oorlogscapaciteiten van de tegenstander. Op al die schepen bevonden zich stokers, matrozen, stuurmannen en machinisten.

In Luctor et Emergo wordt een preek van dominee C.F. Nolte van de Evangelisch-Lutherse Kerk in Middelburg en Vlissingen aangehaald. Hij preekte tegen de katholieke zegeningen van het wapentuig: ‘Een onderzeeër hangt ten nauwste samen met den modernen oorlog die dood en verderf brengt.’ De Katholieke kerk had volgens Nolte juist een veto moeten uitspreken ‘over dit moordwerktuig.’

Dat de onderzeeboot aan banden moest worden gelegd, werd tussen de Eerste en Tweede Wereldoorlog ook binnen de staten duidelijk. Japan en Groot-Brittannië spraken in het interbellum een maximum af over het totaal tonnage van de onderzeevloot dat men mocht bezitten en rond de omvang van de individuele boten. Bovendien werd afgesproken dat een tegengehouden vracht- of passagiersschip pas mocht worden vernietigd nadat de opvarenden in veiligheid waren gebracht. Maar nadat ‘de Tweede Wereldoorlog enkele jaren later uitbrak, zou echter geen van de strijdende partijen zich aan dergelijke bepalingen houden.’

Wijze lessen

In 1937 werd de laatste kiel in Vlissingen gelegd. Het lijkt nauwelijks serieus te nemen, deze geschiedenis van tachtig jaar geleden als pleidooi voor Nederlandse onderzeebootbouw in de 21e eeuw te zien, maar een groot aantal dagbladen bracht het in besprekingen van het boek wel als zodanig te berde. Het is uiteindelijk een kostbare politieke afweging of Nederland in dit avontuur moet stappen los van deze geschiedenis.

Ook meer recent is de Nederlandse onderzeebootbouw beperkt in omvang. Er werden bij Wilton Fijenoord en de RDM slechts twaalf onderzeeboten gebouwd in 73 jaar tijd. Dat is gemiddeld één in de zes jaar, waarvan de laatste van een kwart eeuw geleden dateert. De Zweedse admiraal Olsson stelde tijdens een rondetafelgesprek in de Tweede Kamer dat kennis veroudert als je niet iedere twee jaar een nieuwe onderzeeboot bouwt. Niet voor niets stelt men in de VS geen kennis meer voorhanden te hebben als het gaat om de bouw van dieselelektrische onderzeeboten, ook al hebben ze daar ook een forse geschiedenis op dit terrein.

Luctor et Emergo zet je aan het denken. Het is een boek dat een deel van de Nederlandse onderzeebootbouw beschrijft en illustreert. Het is wat mij betreft wachten op een even mooi boek over Wilton Fijenoord en de RDM. Gezien de nieuwe functie van Tobias van Gent in de Tweede Kamer zal het daar wel niet van komen.

In dat boek kan dan ook het laatste Nederlandse ontwerp voor een onderzeeboot worden beschreven, de Moray of Moeraal. Dat is een kleine op de export gerichte onderzeeboot die ontworpen is door NEVESBU en waarin de overheid miljoenen stak. Het ontwerp kwam niet verder dan de tekentafel en bleef steken in het stadium van schandalen, zoals de voorgenomen levering van de blauwdrukken voor productie van Taiwanese onderzeeboten.

Noten:
1. William Manchester, The arms of Krupp (New York/Boston/Londen: Little, Brown and Company (1st ed. 1968), paperback 2003). Sami Faltas vat in zijn proefschrift Warships and the world market (Helmond: Wibro, 1985) het boek van Manchester samen in een eindnoot 39, pp. 279. Martin van Geest, Joost van Kleef & Henk Willem Smits, Het belasting paradijs (Amsterdam/Antwerpen: Business Contact, 2013), pp. 34-36.
2. Ook Scheepswerf Piet Visser speelt een rol in de Duitse oorlogsproductie, aldus Manchester (Krupp, pp. 353). De werf maakt vanaf 1923 kanonnen. (in 1968 werd de werf een volle dochter van de RDM)


titel  Luctor et Emergo – De onderzeeboten van de Koninklijke Maatschappij De Schelde 1905-1958 
auteurs  Tobias van Gent en Ron van Maanen
 uitgave  Hardcover, 172 pagina’s, ontwerp Jarno Koster
 uitgever  Het Boekenschap
 prijs  € 29,95
 isbn  9789492723338

Geschreven voor Ravage Webzine

zaterdag 22 september 2018

Week 38 in #wapenhandel25tweets

(Gaarne 'liken' of delen als je het nuttig of interessant vindt.
Please like or share if it is helpful or interesting for you.)




Netherlands / Nederland (see 25, 26, 28, 32)

1 – 200918: Stop Wapenhandel publishes annual report on arms trade, 2017.

2 – 210918: 20 pages of questions and detailed answers on Dutch arms trade policy and facts. One of the most interesting Dutch Parliamentary documents on the issue of selling weapons and military technology. [in Dutch] https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/kamerstukken/2018/09/20/bijlage-kamerbrief-beantwoording-vragen-over-rapport-nederlands-wapenexportbeleid-2017/bijlage-kamerbrief-beantwoording-vragen-over-rapport-nederlands-wapenexportbeleid-2017.pdf

3 – 180918: New Dutch defence Materiel Projects Overview #MPO lists armoured vehicles for sale YPR, 534 (336 ready for sale now); and M-577, 32 (6 ready for sale, rest used until 2019). Bahrain, Egypt & Jordan are former prominent clients for those 2nd-hand vehicles. https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2018/09/18/materieelprojectenoverzicht-defensie-2018

4 – 200918: New #missiles tech for German Dutch Infantry Fighting Vehicle #IFV #Boxer? MBDA unveils Future Land Indirect Fires concepts | Jane's 360 https://www.janes.com/article/83124/mbda-unveils-future-land-indirect-fires-concepts#.W6OEZTqo6kA.twitter

EUROPE (see also 30)

5 – 170918: New report by GRIP [in French]: Do arms exports to Maghreb comply with the Common Position? https://www.grip.org/en/node/2629

6 – 210918: EU Commission Launches Industry Consultation on Draft ICP Guidance For Dual-Use Export Controls https://ec.europa.eu/eusurvey/runner/ICPguidelines2018

Belgium (see 31)

Bulgaria / Bălgarija

7 – 220918: From fighters to tanks - Bulgarian firm Jotov & Son Ltd offers all | At AAD2018 defenceWeb http://www.defenceweb.co.za/index.php?option=com_content&view=article&id=53219%3Afrom-fighters-to-tanks-bulgarian-firm-offers-all

Czech Rep. / Česko

8 – 210918: In the past 5 years, the value of Czech arms exported to KSA reached €144m. "There is plentiful evidence the Saudi's commit war crimes in Yemen. Czechia must not close its eyes. It is necessary to immediately halt these exports," Peter Tkac, @Nesehnuti.

France

9 – 170918: L'article de @LaCroix : "Un débat sur les ventes d’armes trop timide en France" https://www.la-croix.com/Monde/debat-ventes-darmes-trop-timide-France-2018-09-17-1200969278?from_univers=lacroix

10 – 180918: 79 French Couach (http://www.plascoa.com/en/company-profile/) interceptor vessels helpful for naval blockade on Yemen delivered to Riyadh. It is not only the UK and US delivering arms to the Islamist regime in KSA. https://www.meretmarine.com/fr/content/couach-livre-les-79-intercepteurs-saoudiens

Germany / Deutchland (see also 4)

11 – 180918: Today in a number of German regional papers. Konfliktforscherin Simone Wisotzki
"The arms export rules are oke, but the implementation fails" [in German]
"Exportregeln schärfer auslegen"

12 – 180918: German controls on small arms. Sevim Dagdelen (Die Linke): "In 3 years, only 3 end-use controls have been carried out, and it's ridiculous to send its investigators to SKorea and not to Saudi Arabia, a country conducting a criminal war in Yemen. " https://www.tagesschau.de/inland/kleinwaffen-export-103.html

13 – 180918: Foreign Minister Heiko Maas (SPD) has solved the problem of the EFA-engines for KSA. The overhauled engines may return. Maas and Business Secretary Peter Altmaier (CDU) agreed that certain military equipment will may go to Saudi Arabia. [in German] http://www.spiegel.de/plus/heiko-maas-will-die-beziehungen-zu-saudi-arabien-kitten-ist-das-vernuenftig-a-00000000-0002-0001-0000-000159428622

14 – 190918: After Spain, Germany nibbles away more and more of restrictive arms export policy concerning KSA. https://www.reuters.com/article/us-germany-arms/germany-approves-arms-sale-to-saudi-after-yemen-war-ban-promise-idUSKCN1LZ2M3

15 – 210918: German Implementation of post-shipment controls on arms exports to third countries (PDF) , Deutcher Bundestag http://dip21.bundestag.de/dip21/btd/19/043/1904350.pdf
Like

Italy / Italia

16 – 190918: Russian Press TV notes: Italy’s Defense Ministry asks the FA-ministry to clarify Italian arms recently sold to Riyadh. MK-82 bombs manufactured in Sardinia and used by Saudi Arabia to kill civilians in Yemen is likely to be in breach of Italian laws. https://www.presstv.com/Detail/2018/09/19/574642/Italys-Defense-ministry-asks-clarification-on-arms-sale-to-S-Arabia

Spain / España

17 – 180918: Euro's above human rights and jobs above lives. Spain prime minister defends weapons sale to Saudis. http://www.rappler.com//world/regions/europe/212142-spain-prime-minister-defends-weapons-sale-saudis … via @rapplerdotcom

18 – 220918: How the King Juan Carlos helped the Spanish defence-industry in Saudi Arabia. [in French]
19 – 220918: An overview of Spanish arms exports to the KSA and the rest of the world. https://www.elconfidencial.com/mundo/2018-09-13/espana-armas-arabia-saudi-cuarto-vendedor_1615123/

Turkey / Türkiye

20 – 180918: NATO stuck in the middle of messy, multi-billion dollar weapon sale between Turkey, Russia and US #F35 #S400 https://www.cnbc.com/2018/09/17/nato-stuck-in-middle-of-messy-multi-billion-dollar-weapon-sale-between-turkey-russia-and-us.html

UK

21 – 200918: Belgian Defence Research Organisation @GRIP publishes report on #Brexit and the Defence industry. https://www.grip.org/fr/node/2622

(The Independent had a SPECIAL REPORT on September 22, 2018, written by Cahal Milmo and Dean Kirby (of the INVESTIGATIONS TEAM), but I couldn't find it on the site: Brothers in arms: the Brexit weapons boost).


REST of the world

AFRICA (see 22)
MAHGREB (see 5)

Brasil (see 25)

China / Zhōngguó

22 – 210918: Chinese arms trade to Africa. Chinese weapon manufacturers are showcasing a wide range of weapons and equipment at the Africa Aerospace and Defence 2018 (#AAD2018) expo being held in the city of Tshwane, South Africa from Wednesday to Sunday. http://english.chinamil.com.cn/view/2018-09/21/content_9294983.htm

23 – 210918: To be expected: China has protested over the US’ “unreasonable” decision to slap punitive sanctions on a Chinese military unit for buying Russian fighter jets and surface-to-air missile equipment. https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/2165215/china-hits-back-american-sanctions-over-russian-fighter-jet-and

Russia / Rossija (see 23)
Saudi Arabia / Al-Arabiyah as Sa'udiyah (see 8, 10, 12, 13-14, 16, 17-18, 19)
South Africa (see 7)

Thailand / Prathēt Thai

24 – 250918:The military of #Thailand is ordering #Airbus multirole utility helicopters. http://www.publicnow.com/view/5B432FA6FAA19F8559D1C438FFFD8C270DD41F07

DEFENCE-INDUSTRY

Airbus (see 24)

Damen (see also 32)

25 – 200918: Damen, Saab compete for Brazilian corvette project | Jane's 360 https://www.janes.com/article/83209/damen-saab-compete-for-brazilian-corvette-project#.W6P_NfZ67X8.twitter

26 – 210918: Africa is a market for arms manufacturers. Not only China and Russia exhibit, but also Belgium, Germany, Italy, and Spain etc. For the Netherlands is present Shipbuilder Damen and sales agent Rob Cannavo. http://www.aadexpo.co.za/trade-visitors/exhibitor-list

MBDA (see 4)

WEAPENS

Arms fairs (see 7, 22, 26)

Drones

27 – 200918: An MQ-9 Reaper drone showed its 1st air-to-air kill of another drone in a controlled simulation. The successful test showed the USAF that a drone like the MQ-9 is able to conduct air-to-air combat, much like fighter aiircraft such as F-15 or F-22 https://www.military.com/daily-news/2018/09/19/mq-9-gets-first-air-air-kill-training-exercise-air-force-official-says.html

F-35

28 – 210918: (via @FrankSlijper) Dutch defence minister eliminates budget cap for F-35 purchases, opening possibility of buying more planes beyond 37 budgetted (€4.7 billion) - “just a formality” that would not require parliamentary approval? Not sure. https://www.defensenews.com/global/europe/2018/09/20/dutch-defense-chief-opens-door-for-more-f-35s/

Robot weapons / AI

29 – 170918: Most likely “revolutionary” weapon breakthroughs are advances in computers, networks, robotics and artificial intelligence (AI), according to Michael O'Hanlon of the Brookings Indstitute in Forecasting change in Military Technology 2020-2040. https://www.brookings.edu/wp-content/uploads/2018/09/FP_20180910_defense_advances_pt2.pdf

30 – 210918: States/persons remain responsible/accountable for their behavior in armed conflict, even if it involves the use of autonomous weapons. How governments should manage the rise of Artificial Intelligence #AI is one of the major strands of open debate the EU. https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage/50465/autonomous-weapons-must-always-remain-under-human-control-mogherini-says-european-parliament_en

OTHER

Defence budget

31 – 220918: A demand for real peace in Belgium magazine [in Dutch]: Echte vrede is mogelijk is als we de oorzaken van veel geweld de wereld uit helpen. De extra NAVO investeringen slorpen de middelen op die nodig zijn voor investeringen in reële menselijke veiligheid. https://www.knack.be/nieuws/belgie/voor-echte-vrede-is-het-nog-even-wachten-op-leiders-die-zich-niet-laten-inpakken-door-de-militaire-industrie/article-opinion-1200789.html

Lobby

32 – 190918: Research initiated by Dutch Ministry of Economics advises more arms export, availability of skilled labour, stronger cluster and better national and EU position of Dutch naval sector. (See page 4 for recommendations [in Dutch]) https://www.nidv.eu/wp-content/uploads/2018/09/Triarii-Economische_Effecten_Marinebouwcluster._Eindrapport.pdf

Research and activism (see also 1, 5, 9, 21, 29, 32)

33 – 170918: Last month over 40 artists withdrew their work from the Design Museum in London, following revelations that it had hosted a major arms industry event. For the next week, you can see their exhibits for free at the Brixton Rec Centre. #FromNopeToHope

This is a selection from a larger amount of tweets. Tweets with a relation the Netherlands, arms trade and defence-industry weight heavier in the selection. If you want to have them daily see http://twitter.com/martinbroek

vrijdag 21 september 2018

Tweede Kamerstukken over wapenexportbeleid (22054)

Nr.
Omschrijving
Publicatie datum
link
300
>2m brief Indonesië
13 juli 2018
299
Verslag van een Algemeen Overleg
6 juni 2018
298
Brief Ministers Kaag en Blok over motie Karabulut en Van Oijk over Nederlandse communicatie apparatuur voor Saoedische tanks
1 juni 2018
297
Aanbiedingsbrief wapenexportrapport 2017
17 mei 2018
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-844180.pdf
296
>2m brief C3 Egypte
14 mei 2018
295
Brief Minister Kaag: Reactie op verzoek commissie over een appreciatie van het Stockholm International Peace Research Institute (SIPRI)-rapport https://www.sipri.org/publications/2018/sipri-fact-sheets/trends-international-arms-transfers-2017
23 april 2018
294
2e hands brief Jordanië (vrachtwagens, pantservoertuigen 25mm kanon)
18 april 2018
293
Brief Minister toezeggingen wapenexportbeleid: gender based violence, Myanmar, Oekraïne, EU-rapportage
4 januari 2018
2018
( moties), brieven, AO's en Lijst vragen en antwoorden.
292
Lijst van vragen en antwoorden (Jordanië)
27 maart 2017
291
Brief 2e hands Jordanië 15 F-16's
15 oktober 2017
290
Motie Kuzu (Denk) noodzaak embargo tegen Myanmar
5 oktober 2017
289
Motie Diks (GL) en Karabulut, toetsen inzet wapens bij mensenrechtenschendingen
5 oktober 2017
288
Motie Karabulut (SP) opchorten leveranties aan Turkije
5 oktober 2017
287
Verslag van een AO
22 september 2017
286
Aanbiedingsbrief wapenexportrapport 2016
9 juni 2017
nederlandse-wapenexportbeleid-in-2016/Jaarrapport+2016.pdf
285
>2m brief Maleisië
26 april 2017
284
>2m brief Thailand en Indonesië
27 maart 2017
2017
9: 3 moties (stemmingen, 4 brieven, 1 AO en 1 Lijst vragen en antwoorden.
283
Brief ministers BuZa & OS over Jemen en Tsjechië
Bijlage: Lijst met sinds 2004 uitgevoerde goederen naar Saoedi-Arabië, Jemen, VAE, Qatar, Jordanië en Egypte
2 december 2016

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-791393.pdf
282
>2m brief Jamaica
16 november 2016
281
Motie De Roon geen wapens naar OIC-landen
10 november 2016
280
Verslag van een AO
10 november 2016
279
Lijst van vragen en antwoorden
7 november 2016
278
Correctie jaarrapport
11 oktober 2016
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-785270.pdf
277
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2015
13 juli 2016
276
Brief regering met toezeggingen AO
27 juni 2016
275
>2m 2e hands Jordanië
24 mei 2016
274
Verslag van een AO
31 maart 2016
273
Motie Servaes strikte toepassing wapenexportbeleid
9 maart 2016
272
Motie Van Dijk over diensthonden Israëlische leger
9 maart 2016
271
Motie Van Dijk/Sjoerdsma embargo Saoedi Arabië
9 maart 2016
270
Lijst van vragen en antwoorden
12 februari 2016
269
Toezeggingen Minister Ploumen
10 februari 2016
268
Brief Ploumen exportcontrole honden
10 februari 2016
267
Brief Ministers Ploumen en Koenders, toezeggingen
26 januari 2016
2016
17: 4 moties, 7 brieven, 2 >2mbrieven, 2 AO's en 2 Lijsten vragen en antwoorden.
266
Brief Ploumen over brief Amnesty verzekeraars investeren in Clusterwapens
4 december 2015
265
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2014
23 november 2015
264
>2m brief Oman
2 september 2015
263
>2m Egypte via Frankrijk
2 september 2015
262
>2m 2e hands Jordanië
26 augustus 2015
261
>2m 2e hands Peru
30 juni 2015
260
>2m 2e hands Jordanië
10 maart 2015
259
Verslag van een AO
16 februari 2015
2015
8: 1 brieven, 1 AO, 5 >2mbrieven, 1 rapportage
258
Motie van Dijk leveringen Oekraïne
22 december 2014
257
Motie Van Dijk maandoverzichten
22 december 2014
256
>2m VAE
15 december 2014
255
>2m 2e hands Peru
13 november 2014
254
>2m 2e hands Jordanië
13 november 2014
253
>2m 2e hands Peru
5 november 2014
252
>2m Trinidad & Tobago
22 oktober 2014
251
Verslag van een AO Glycol Syrië
18 augustus 2014
250
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2013
11 augustus 2014
249
Aanpassing Dual-use verordening
29 juli 2014
248
Brief Minister Timmermans ATT goedkeuring
1 juli 2014
247
Brief Minister Ploumen Australië Groep
20 juni 2014
246
Export Corrosiepompen blg
Glycol blg
Chemicaliën Syrië blg
Lijst van vragen en antwoorden
20 juni 2014
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-246.html
245
Brief Minister Ploumen leveringen Syrië
29 april 2014
244
>2m Maleisië
18 april 2014
243
>2m Turkmenistan
24 maart 2014
242
Verslag van een AO
19 maart 2014
241
>2m Tanzania
18 maart 2014
240
Brief over alle in 2012 verstrekte dualuse vergunningen
25 februari 2014
239
>2m 2e hands Jordanië
7 februari 2014
2014
2 moties, 5 brieven, 2 AO, 9 >2mbrieven, 2 rapportages
238
Brief Ploumen verzoek openbaar maken brief Syrische chemische wapens
24 december 2013
237
Rapportage Nederlandse bedrijven bij Syrische chemische wapens
16 december 2013
236
>2m 2e hands Gill Finland
12 december 2013
235
Brief Minister Timmermans ATT
3 december 2013
234
>2m Levering Indonesië via Zuid-Korea
29 november 2013
233
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2012
15 november 2013
232
>2m 2e hands Jordanië
1 oktober 2013
231
>2m Levering Algerije via China
15 augustus 2013
230
Verslag van een AO
9 augustus 2013
229
>2m aanvullende info Taiwan
6 augustus 2013
228
>2m Taiwan
1 augustus 2013
227
>2m Singapore
23 juli 2013
226
Motie Leegte en Mulder over gelijhk speelveld
8 juli 2013
225
Motie van Dijk en Van Ojik opschoten onderhandelingen leverantie Jordanië
8 juli 2013
224
Brief Minister Ploumen Glycol / Syrië
26 juni 2013
223
>2m levering Indonesië
18 juni 2013
222
Brief Minister Ploumen Glycol / Syrië
6 juni 2013
221
>2m Levering Algerije via VK
22 mei 2013
220
Brief Slotconferentie ATT
17 mei 2013
219
>2m Oman
25 april 2013
218
Brief 2e Hands Jordanië
16 april 2013
217
Brief Ministers Ploumen en Timmermans afstoting overtollig defensie materieel
15 april 2013
216
Verslag van een AO
5 april 2013
215
Lijst van vragen en antwoorden Tanks naar Indonesië
15 maart 2013
214
>2m Egypte
13 maart 2013
213
>2m Oman
26 februari 2013
212
Brief Deelname slotconferentie ATT
22 februari 2013


211
Brief Minister Timmermans inzet ATT
20 februari 2013
210
Lijst van vragen en antwoorden
25 februari 2013
209
Rapportage 1e helft 2012
18 febuari 2013
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-209.html
208
>2m 2e Hands Jordanië
13 februari 2013
207
Brief Minister van Dfensie, Hennis, Verkoop leopards Kraus Mafei Wegeman (Indonesië)
11 januari 2013
2013
33: 2 moties, 11 brieven, 2 AO, 2 lijst vragen en antwoorden, 13 >2mbrieven, 3 rapportages
206
Brief Worldwide investment in cluster munitions
11 december 2012
205
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2011
1 november 2012
204
Brief Hervatten leveringen aan Egypte
17 oktober 2012
203
Verslag van een AO
8 augustus 2012
202
Brief Minister Rosenthal onderhandelingen ATT
2 augustus 2012
201
Brief Ministers Rosenthal en Hillen over verkoop tanks aan Indonesië
30 juli 2012
200
Verslag van een AO over verkoop tanks aan Indonesië.
25 juli 2012
199
Brief Minister Rosenthal en stssec Bleker over wapenleveranties Egypte
12 juli 2012
198
Motie Timmermans en El Fassed over uniforme uitleg EU regels
11 juli 2012
197
Motie Peters en El Fassed overzicht dual-use leveringen
11 juli 2012
196
Motie Peters en El Fassed over internetfiltertechnologie
11 juli 2012
195
Brief Minister Rosenthal over ATT onderhandelingen
18 juni 2012
194
Brief Ministers Hillen en Rosenthal verkoop tanks aan Indonesië
9 mei 2012
193
Brief stssec Bleker SIPRI factsheets wapenhandel
18 april 2012
192
>2m naar Thailand
17 april 2012
191
Brief Ministers Rosenthal en Hillen bezoek Indonesiërs tanks voor Indonesië
14 maart 2012
190
Verslag van een AO
1 februari 2012
2012
17: 3 Moties, 9 brieven, 3 AO, 1 >2mbrieven, 1 rapportages
189
Brief aanbieding rapport MENA
28 december 2011
188
Brief Rosenthal CCW conferentie
29 december 2011
187
Motie van Vliet geen wapens naar OIC
23 december 2011
186
Motie Voordewind Nee tenzij voor Midden-Oosten
23 december 2011
185
Motie El Fassed en Voordewind over richtlijnen toetsing
23 december 2011
184
Motie Voordewind geen leveranties aan Egypte
23 december 2011
183
Motie El Fassed over ATT
23 december 2011
182
Motie Fassed over ad-hoc vergunningsplicht intemetfiltertechnologie
23 december 2011
181
Motie Fassed drempelwaarde >2m
23 december 2011
180
Rapportage 1e heflt 2011
16 december 2011
179
Brief Rosenthal en Bleker reactie moties Van Dijk 173 en El Fassed 172
13 december 2011
178
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2010
30 september 2011
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-131431.pdf
177
Verslag schriftelijk overleg inzake wapenexportbeleid
11 juli 2011
176
Motie Verhoeven/El Fassed over niet-verbodscriteria
4 juli 2011
175
Motie Van Dijk over toetsing criteria
4 juli 2011
174
Motie Van Dijk moratorium wapenexport Midden-Oosten en Noord-Afrika
4 juli 2011
173
Motie Van Dijk landen waar mensenrechtenscheningen plaats vinden
4 juli 2011
172
Motie El Fassed wapenexport Saoedi Arabië
4 juli 2011
171
Motie El Fassed verleende vergunnign wapenexportMotie Van Dijk
4 juli 2011
170
Motie El Fassed alg. Vergunning doorvoer
4 juli 2011
169
Motie El Fassed export- en doorvoervergunningen
4 juli 2011
168
Motie El Fassed dremplewaarde >1m
4 juli 2011
167
Motie El Fassed rapporteren vergunningen
4 juli 2011
166
Brief stssec Bleker IKV-brief clustermunitie
21 juni 2011
165
Brief Bleker en Rosenthal aanpassingen wapenexportbeleid
21 juni 2011
164
Verslag van een AO
20 april 2011
2011
27: 17 moties, 5 brieven, 2 AO, 2 rapportages, 1 schriftelijk overleg
163
Rapportage 1e heflt 2010
17 november 2010
162
Motie El Fassed over het afdwingen van garanties
23 september 2010
161
Motie Van Dijk over afdwingen geen investeringen in clustermunitie
23 september 2010
160
Lijst van vragen en antwoorden
11 augustus 2010
159
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2009
24 juni 2010
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/blg-70178.pdf
158
Brief reactie De Jager en Donner motie 155 clustermunitie Van Velzen en Van Dam
7 april 2010
157
Lijst van vragen en antwoorden
30 januari 2010
155
Motie Van Velzen Van Dam investeringen clustermunitie
29 januari 2010
2010
8: 3 moties, 1 brieven, 2 rapportages, 2 lijst van vragen en antwoorden
156
Motie van Velzen en Van Dam drempelwaarde >1m
22 december 2009
154
Verslag van een AO
26 november 2009
153
Aanbiedingsbrief 1e heflt 2009 (overzicht zelf onvindbaar)
19 november 2009
152
Motie Van Velzen om voornemens tot wapenexport ter inzage te leggen voor Tweede Kamer
3 november 2009
151
Motie Van Velzen en Peters geen dual-use chemicaliën voor Israël
3 november 2009
150
Motie Van Velzen investeringen clustermunitie
3 november 2009
149
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2008
13 oktober 2009
148
Brief Heemskerk uitstel rapport wapenexportbeleid 2008
9 juli 2009
147
Brief Jack de Vries verkoop Leopards aan Duitsland
22 mei 2009
146
Lijst van vragen en antwoorden
18 mei 2009


145
Brief van Heemskerk actualisering wapenexportcijfers
26 maart 2009
144
Brief Minister Verhagen invoering 2008/944/CFSP


17 februari 2009


2009
12: 4 moties, 4 brieven, 1 AO, 2 rapportages, 1 Lijst vragen en antwoorden
143
Lijst van vragen en antwoorden
5 december 2008
142
Aanbiedingsbrief 1e heflt 2008 (overzicht zelf onvindbaar)
5 december 2008
141
Brief Minister Verhagen over verruiming verkoop overtollige defensievoertuigen
3 oktober 2008
140
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2007
16 september 2008
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-140-b1.pdf
139
Lijst van vragen en antwoorden
16 mei 2008
138
Brief Van Heemskerk doorvoer 7 lidstaten
18 februari 2008
137
Motie Van Velzen Van Dam ad-hoc vergunningplicht
15 februari 2008
136
Verslag van een AO
1 februari 2008
135
Motie Van Velzen Van Dam over actueel houden maandrapportages
30 januari 2008
134
Motie Van Velzen Van Dam ad-hoc vergunningplicht
30 januari 2008
2008
10: 3 moties, 2 brieven, 1 AO, 2 rapportages, 2 lijst vragen en antwoorden
133
Lijst van Vragen en Antoorden
Study on the effects of a EU defence industry and market
Overzicht deelname EDA projecten
17 december 2007
13 december 2007

13 december 2007

https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-133-b1.pdf
132
Brief verkoop Leopards aan Portugal
13 november 2007
131
Brief Heemskerk beantwoording vragen
12 november 2007
130
Brief verkoop HAWK PIP II luchtverdedigingssyteem aan Israël
29 oktober 2007
129
Brief stssec Van der Knaap over YPR-voertuigen en enig ander materieel aan Chili
18 oktober 2007
128
Brief stssec Van der Knaap over Leopard tanks aan Canada
18 oktober 2007
127
Brief verkoop HAWK PIP II luchtverdedigingssyteem aan Israël
18 oktober 2007
126
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2006
18 september 2007
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-126-b1.pdf
125
Verslag van een AO
7 september 2007
124
Brief stssec Heemskerk over informeren rond afstoting overtollig materieel
27 augustus 2007
123
Motie Van Dam rond eindbestemmingsverklaring componenten
23 juli 2007
122
Motie Van Dam rond vergunningsplicht alle doorvoer
11 juli 2007
121
Motie Van Dam, Vendrik, Van Velzen
rond eindbestemmingsverklaring componenten
11 juli 2007
120
Motie Van Velzen herstellen waarschuwen Kamer bij leveranties overtollig materieel
11 juli 2007
119
Motie van Velzen geen leveringen aan kazachstan
11 juli 2007
118
Motie van Velzen verbod doorvoer clusterwapens
11 juli 2007
117
Lijst van vragen en antwoorden Compensatiebeleid
13 april 2007
2007
16: 6 moties, 7 brieven, 1 AO, 1 rapportages, 2 lijst vragen en antwoorden
116
Vertrouwelijke brief wapenexportbeleid ter inzage
22 december 2006
115
Aanbiedingsbrief 1e helft 2006
21 december 2006
114
Verslag AO korvetten naar Indonesië
27 november 2006
113
Brief Ministers Bot en Van Ardenne over samenwerking SALW in Afrika
27 oktober 2006
112
Brief Ministers Bot en Van Ardenne over SALW programma VN
14 september 2006
111
Brief stssec Van Gennip over arms brokering
14 juli 2006
110
AO over herzieningsprogramma VN SAWL
10 juli 2006
109
Brief over over herzieningsprogramma VN SAWL
6 juli 2006
108
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2005
3 juli 2006
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-108-b1.pdf
107
Brief Miniser Bot over herzieningsprogramma VN SAWL
12 mei 2006
106
Brief Van Gennip over exportkredieten
10 mei 2006
105
Verslag van een AO
18 april 2006
104
Motie Blom vergunning bij levering componenten
12 april 2006
103
Motie Blom vergunning bij doorvoer
12 april 2006
102
Motie Blom komen tot wapenhandelverdrag
12 april 2006
101
Motie Van Velzen en Karimi tegen exportkredietfinanciering
12 april 2006
100
Motie Karimi en Van Velzen mogelijk maken vervolging brokering
12 april 2006
99
Motie Karimi en Van Velzen eindbestemming van bedrijf eisen.
12 april 2006
98
Overzicht van een schriftelijk overleg, veel onderwerpen onder andere catch all
15 maart 2006
2006
19: 6 moties, 7 brieven, 3 AO, 2 rapportages, 1 schriftelijk overleg
97
Aanbiedingsbrief 1e heflt 2005
16 december 2005
96
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2004
26 september 2005
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-96-b1.html
95
«Zicht op de economische effecten van het Nederlandse exportcontrolebeleid»
13 juli 2005
11 juli 2005
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-22054-95-b1.pdf
94
Brief Van Gennip relatie tussen de exportkredietverzekering (EKV), sondages en wapenexportvergunningen
28 juni 2005
93
Brief Minister Bot m.b.t. Motie Blom, Karimi over ATT
2 mei 2005
92
Motie Blom en Karimi rond ATT
21 april 2005
91
Motie Van Velzen om af te zien van leveranties aan Indonesische luchtmacht
21 april 2005
90
Motie Van Velzen over intrekken exportkrediet fregat Hadjar Dewantara
21 april 2005
89
Motie Karimi naar export componenten door vijf grootste exporteurs
21 april 2005
88
Motie Karimi en Van Velzen over instellen vergunningstop India en Pakistan
21 april 2005
87
Verslag van een AO
7 april 2005
86
Verslag van een schriftelijk overleg
9 maart 2005
85
Brief Van Gennip over uitvoer India en Pakistan
5 januari 2005
84
Brief Minister Bot over uitvoer India en Pakistan
5 januari 2005
83
Brief Van Gennip n.a.v. 2Vandaag uitzending over WMD exporten
9 februari 2005
2005
12: 5 moties, 5 brieven, 1 AO, 3 rapportages, 1 schriftelijk overleg
82
Brief Minister Bot en stssec Van Gennip over wapenexport rapport 2003
25 oktober 2004
81
Notitie Bot en Van Gennip leverantie marineschip Indonesië
16 februari 2004
80
Brief Minister Bot uitvoer naar Indonesië
21 januari 2004
2004
3 brieven


79
Verslag van een AO
22 december 2003
78
Motie Van Velzen onderzoek inzet Indonesische marine
8 december 2003
77
Motie Karimi, Blom, Van Velzen uitbreiding vergunningsplicht doorvoer
8 december 2003
76
Motie Karimi, Van Velzen uitbreiding vergunningsplicht doorvoer
8 december 2003
75
Aanbiedingsbrief 1e helft 2003
27 november 2003
74
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2002
24 september 2003
73
Brief Van Gennip rond wederuitvoer
24 juli 2003
72
Brief Minister De Hoop Scheffer met huidige stand van zaken exporten India en Pakistan
16 juli 2003
2003
8: 3 moties, 2 brieven, 1 AO, 2 rapportages,
71
Brief Wijn met antwoorden op vragen CtW
12 december 2002
70
Motie Karimi, Van Velzen, alleen afgeven importvergunning als eindbestemming bekend is
10 december 2002
69
Motie Karimi, instellen onderzoek doorvoer problematiek
10 december 2002
68
Motie Karimi, Van Velzen, Koenders, De Graaf vergunningsplicht doorvoer instabiele regio's
10 december 2002
67
Brief Wijn met antwoorden op vragen in AO
4 december 2002
66
Verslag van een AO
20 november 2002
65
Aanbiedingsbrief 1e helft 2002
4 november 2002
64
Brief vertrouwelijk overzicht wapenexportvergunningen
4 november 2002
63
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2001
10 juli 2002
62
Brief Van Aartsen tegengaan verspreiding SAWL
18 juni 2002
61
Verslag van een AO
8 februari 2002
2002
11: 3 moties, 3 brieven, 2 AO, 2 rapportages, 1 overig
60
Aanbiedingsbrief 1e helft 2001
12 december 2001
59
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 2000
26 juli 2001
58
Verslag van een AO
13 februari 2001
57
Motie Vos en Van Bommel handhaven embargo India en Pakistan
30 januari 2001
56
Motie handhaven embargo China
30 januari 2001
55
Motie Apostolou, De Haan en Hoekema om alleen te leveren voor reparatie en onderhoud aan India en Pakistan
30 januari 2001
54
Brief Ybema over schending NPV door Nederland
26 januari 2001
2001
7: 3 moties, 1 brief, 1 AO, 2 rapportages
53
Brief Ybema rond vergunningstop
19 december 2000
52
Aanbiedingsbrief 1e helft 2000
20 november 2000
51
Lijst van vragen en antwoorden
11 juli 2000
50
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 1999
10 juli 2000
49
Brief Van Aartsen over spanningsgebiedencriterium
24 mei 2000
48
Brief Ybema over Wassnenaar Agreement
27 maart 2000
47
Brief Van Aartsen en Ybema nw criterium: deelname VN-register
24 februari 2000
2000
7: 4 brieven, 2 rapportages, 1 lijst van vragen en antwoorden
46
Verslag AO kleine wapens
6 december 1999
45
Aanbiedingsbrief 1e helft 1999
5 november 1999
44
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 1998
6 september 1999
43
Verslag van een AO
1 februari 1999
1999
4: 2 AO, 2 rapportages


42
Motie Vos, Van Ardenne handhaven vergunningstop China
31 december 1998
41
Motie Apostolou, Van Ardenne, Hoekema en Vos handhaven vergunningstop India en Pakistan
31 december 1998
40
Brief Van Aartsen, Herfkens en Ybema nw. accenten wapenexportbeleid
10 december 1998
39
Aanbiedingsbrief wapenexport rapport 1997
7 oktober 1998
38
Aanbiedingsbrief 1e helft 1998
6 oktober 1998
37
Verslag van een AO
19 juni 1998
36
Brief Van Mierlo uitstel geaggregeerde exportcijfers 1997
16 juni 1998
35
Lijst van vragen en antwoorden M483A1
24 april 1998
34
Motie Apostolou en Van den Doel export- en doorvoercontrole
23 april 1998
33
Motie Sipkes intrekken vergunning M483A1
23 april 1998
32
Aanbiedingsbrief 2e heflt 1997
23 april 1998
31
Brief Van Mierlo EU CoC
23 april 1998
30
Brief Minister Van Mierlo, stssecs Van Dok-van Weele en Gmelich Meijling rond openbaarheid
17 maart 1998
29
Brief Van Mierlo rond M483A1 Eurometaal Turkije
13 februari 1998
1998
4 moties, 5 brieven, 1 AO, 3 rapportages, 1 lijst van vragen en antwoorden
28
Aanbiedingsbrief 1e helft 1997
11 november 1997
27
Verslag van een AO over Nederlandse wapenexporten en opgave VN-register
3 november 1997
26
Brief Minister Van Mierlo met overzicht totaal waarde in 1996 verleende vergunningen
4 juni 1997
25
Verslag van een AO
13 maart 1997
2007
1 brief, 2 AO, 1 rapportage
24
Motie Van den Doel, Houda, Van den Bos informeren over alle toegestane leveranties
19 december 1996
23
Motie Van Ardenne informeren over alle toegestane leveranties
19 december 1996
22
Motie Sipkes over toetsingscriteria vergunningen
19 december 1996
1996
3 moties
21
Brief stssec Van Rooy immateriële dienstverlening
6 april 1994
1994
brief
20
Brief stssec Van Rooy COCOM
17-december 1993
1993
brief
19
Motie Weisglas strafbaarheid uitvoer goederen WMD
17 april 1992
18
Motie van Weezel en Van Gijzel verandering In- en Uitvoerwet
17 april 1992
17
Brief Van Rooy
7 april 1992
16
Motie Weisglas strafbaarheid uitvoer goederen WMD
2 april 1992
15
Motie van Weezel en Van Gijzel verandering In- en Uitvoerwet
2 april 1992
14
Motie van Gijzel over informatievoorziening
2 april 1992
13
Motie Rosenmöller over jaarlijks rapport wapenexporten
2 april 1992
12
Motie Rosenmöller over einbestemmingsverklaring
2 april 1992
11
Motie Rosenmöller aanleggen zwarte lijst
2 april 1992
10
Motie Rosenmöller mensenrechtencriterium zonder onderscheid inzet
2 april 1992
9
Brief Minister BuZa en stssec EZ Exportbeleid
27 februari 1992
8
Brief van den Broek, totaalcijfers NAVO, niet-NAVO
11 februari 1992
1992
9 moties, 2 brief, 1 rapportage
7
Brief Van den Broek antwoord op vraag Eurometaal
31 oktober 1991
6
Brief van den Broek over transparantie
4 november 1991
5
Brief van den Broek, totaalcijfers NAVO, niet-NAVO
10 oktober 1991
4
Lijst van antwoorden
14 juni 1991
3
Lijst van vragen
16 mei 1991
2
Nota Wapenexportbeleid
28 maart 1991
1
Aanbiedingsbrief nota
28 maart 1991
1991
7: 4 brief, 2 lijsten, 1 nota